HISTORIA
Węgorzewo jest niewielkim miastem położonym w północno-wschodniej Polsce, które prawa miejskie otrzymało 4 kwietnia 1571 roku. W 1821 roku miasto Węgorzewo stało się siedzibą powiatu, którym było do 31 maja 1975 roku. Do 1975 roku Węgorzewo należało do województwa olsztyńskiego, w latach 1975-1998 znalazło się w obrębie województwa suwalskiego. Ostatnia reforma administracyjna przypisała nas ponownie do województwa warmińsko-mazurskiego, ale zabrała nam status miasta powiatowego, należymy do powiatu giżyckiego.
Biblioteka węgorzewska powstała 21 maja 1948 roku jako Biblioteka Powiatowa, na koniec tego roku liczyła niewiele ponad 3000 woluminów, ze zbiorów korzystało 69 czytelników.
Powiększ1 stycznia 1950 roku powstała w Węgorzewie Biblioteka Miejska, 16 lipca 1954 roku nastąpiło połączenie bibliotek węgorzewskich w PiMBP. Pierwszym jej kierownikiem była pani Eugenia Salska. Do końca 1976 roku Biblioteka nasza tak jak i inne biblioteki w kraju przechodziła różne transformacje, zmiany nazwy jak i zmiany kompetencji.
Od stycznia 1977 roku nastąpiła kolejna zmiana nazwy oraz zakresu działania naszej biblioteki, powstała Miejsko-Gminna Biblioteka Publiczna. W latach 1969-90 Biblioteką kierowała Pani Jadwiga Purkiewicz.
Obecną sieć bibliotek publicznych na terenie gminy Węgorzewo tworzy:
  • Biblioteka Miejsko-Gminna z Oddziałem Młodzieżowym utworzonym 1.10.1962
  • Filia Biblioteczna Publiczno-Szkolna w Perłach (połączona w 1975 r.)
  • Filia Biblioteczna Publiczno-Szkolna w Radziejach (połączona w 1977 r.)
  • Filia Biblioteczna Publiczno-Szkolna w Węgielsztynie (połączona w 1974 r.)
Węgorzewski ZamekSiedzibą Biblioteki węgorzewskiej do 1987 roku był niewielki lokal o powierzchni 131 m2 przy obecnej ulicy Portowej. Rok 1987 był w historii biblioteki węgorzewskiej bardzo ważny, nastąpiła długo oczekiwana przeprowadzka do pięknych pomieszczeń w pokrzyżackim zamku. Powstały z prawdziwego zdarzenia Czytelnie, o 373 wzrosła ilość czytelników, o ponad 10 000 ilość wypożyczeń. W 1988 roku księgozbiór uzupełniany był w rekordowym tempie, wskaźnik zakupu został przekroczony dwukrotnie powyżej 30 woluminów na 100 mieszkańców. Zanotowałyśmy 4 430 czytelników (w tym 1 539 w filiach) oraz 112 163 wypożyczeń (w tym 43 619 w filiach). Księgozbiór bibliotek liczył 83 057 woluminów: w Węgorzewie 48 150 wol. (w filiach 34 907 wol.)
Baszta Węgorzewskiego ZamkuNa koniec 1987 r. w Węgorzewie mieszkało 10 892, a w gminie 6 873 osób. Poprawienie warunków lokalowych spowodowało nowy okres w naszej bibliotece, nastąpiła aktywizacja pracy oświatowej, odwiedzali nas znani ludzie: K.Gałczyńska, H.Piecuch, S.Kryska, T.Sołtan, A.Omilianowicz, T.Chudy, L.Mądzik, B.Nawrocka, W.Król. Czytelnicy Oddziału Młodzieżowego wraz z kierowniczką panią Zenoną Skowronek brali udział i uzyskali wyróżnienia w wielu konkursach ogólnopolskich np.: "Gdybym był malarzem i pisarzem", "Świerszczykowym" plebiscycie bibliotecznym, a także konkursie organizowanym przez "Płomyczek". Byłyśmy pierwszą Biblioteką w województwie suwalskim, która kupiła w 1988 roku magnetowid, - projekcje filmów wideo cieszyły się rekordowym zainteresowaniem dzieci i młodzieży. W latach 1988-1990 zdobywałyśmy I miejsca w kategorii miejsko-gminnych bibliotek we współzawodnictwie p.h. "Biblioteka Roku" w województwie suwalskim.
Rok 1990 zapoczątkował kłopoty finansowe, M-GBP została placówką samorządową, wyraźnie zmniejszył się zakup nowości, w związku z brakiem chętnych do prowadzenia uległy likwidacji ostatnie punkty biblioteczne, zanotowałyśmy spadek wypożyczonych woluminów. Nastąpiła redukcja zatrudnienia, obowiązków natomiast przybyło. Został zlikwidowany etat pracownika Działu GO i UZ, jego obowiązki przejęli pracownicy wypożyczalni i czytelni. Aby zdobyć dodatkowe fundusze na zakup książek zainicjowałyśmy szereg przedsięwzięć m.in. prowadziłyśmy komis podręczników szkolnych, komis odzieży, mini księgarnię podręczników, organizowałyśmy kursy językowe, szyłyśmy ubranka dla lalek Barbie, otworzyłyśmy wypożyczalnię kaset wideo. W 1991 roku dochody własne wyniosły 14 milionów zł. t.j. 3,6% budżetu samorządowego, które w całości przeznaczyłyśmy na zakup książek i kaset wideo. Pozyskiwanie dodatkowych środków przeznaczanych w całości na cele statutowe stało się od dziesięciu lat koniecznością, ponieważ z roku na rok w budżecie gminy na kulturę rezerwuje się zbyt małą ilość funduszy. W roku 1993 kupiłyśmy kserokopiarkę, dzięki której do tej pory zarabiamy. W 1994 roku postawiłyśmy na komputeryzację biblioteki, kupiłyśmy dwa komputery, UPS, drukarkę i zaczęłyśmy mozolnie tworzyć własne bazy danych. Opisy nowości wprowadzałyśmy pełnym opisem, jednocześnie skróconym opisem pozostały księgozbiór.
W 1995 roku utworzyłyśmy bazę czytelnik, katalog komputerowy na koniec 1995 roku zawierał 3 137 pełnych opisów i 15 207 niepełnych. 5 lipca 1995 roku jako pierwsza biblioteka publiczna w województwie suwalskim zainstalowałyśmy sieć komputerową i sieciową wersję MAK-a. Dokupiłyśmy także dalsze dwa komputery. Mimo zrozumienia przez władze samorządowe finansowych potrzeb biblioteki zaczął działać system "krótkiej kołdry".
Samorządy przejęły niedoinwestowane szkoły podstawowe, na potrzeby Biblioteki Rada Miejska zaczęła sukcesywnie obniżać środki. Mimo niesprzyjających warunków finansowych udało nam się w 1996 roku dokupić następny komputer i drukarkę oraz Przewodnik Bibliograficzny za lata 1985-1995 zapisane na CD-ROM-ach. W Bibliotece Narodowej dwóch pracowników ukończyło kurs obsługi w systemie MAK, szybciej uzupełniałyśmy istniejące bazy i zaczęłyśmy tworzyć nowe. Rosły też apetyty, zaplanowałyśmy już terminale w wypożyczalniach i podłączenie do Internetu.
Rok 2000 był dla nas znowu rokiem przełomowym i bardzo pracowitym. Dwie Filie Biblioteczne w Radziejach i w Węgielsztynie zmieniły swoją lokalizację, znalazły miejsce w Szkołach Podstawowych, natomiast Biblioteka Węgorzewska z pomieszczeń zamkowych przeniesiona została do zaadaptowanego na te cele budynku po zlikwidowanym przedszkolu przy ulicy Żeromskiego 2.
Obecny lokal Biblioteki jest większy od zajmowanego na zamku o 280 m2 i liczy 844 m2. W związku z przeprowadzką udało nam się pozyskać sporo dodatkowych środków na doposażenie Biblioteki. W nowym lokalu zainstalowałyśmy instalację alarmową i p.poż, budynek jest monitorowany przez firmę ochroniarską. Wreszcie spełniło się nam trochę marzeń, od 3 stycznia 2001 roku posiadamy dostęp do Internetu poprzez SDI oraz stanowisko internetowe dla czytelników. Posiadamy także terminal katalogowy przeznaczony dla czytelników - którzy bez pomocy bibliotekarza mogą się zapoznać z naszymi zbiorami, mamy wpisane wszystkie książki, bazy poszczególnych komórek są ze sobą połączone. Oddział dla Dzieci przeprowadził pierwsze scontrum księgozbioru przy pomocy komputera. Obecnie dysponujemy 9 komputerami do pełni szczęścia potrzeba nam jeszcze siedmiu.
Podsumowując - od lat sieć bibliotek na terenie naszej gminy jest niezmieniona. Zmieniają się tylko warunki lokalowe i wyposażenia. Obecnie dwie filie wiejskie mieszczą się w szkołach, które w ten sposób zaczęły partycypować w kosztach utrzymania wiejskich bibliotek publiczno - szkolnych. Do tej pory finansowanie obciążało prawie w całości budżet biblioteki, mimo, że ponad 60% czytelników filii to dzieci do lat 15. W stosunku do końca lat osiemdziesiątych spada czytelnictwo na wsi, częściowo spowodowane zmniejszonym zakupem nowości, likwidacją punktów bibliotecznych, w większości zaś migracją ludności wiejskiej do miast. Na przestrzeni tych lat ludność gminy zmniejszyła się o 1000, natomiast liczba mieszkańców Węgorzewa wzrosła o ponad 1000. Zmieniły się także proporcje czytelników biorąc pod uwagę miejsce zamieszkania. W roku 1988 czytelnicy wiejscy stanowili ponad 22% mieszkańców wsi natomiast obecnie stanowią tylko 12%. W tym samym czasie % czytelników w mieście prawie się nie zmienił, mimo przeprowadzki w 2000 roku i braku dostępu do biblioteki przez prawie dwa miesiące utrzymuje się na nie zmienionym poziomie i oscyluje od wielu lat granicach 25%.
Kadra pracująca w naszych bibliotekach od lat jest ustabilizowana, ogółem pracuje w Węgorzewie siedem osób działalności podstawowej oraz trzy osoby obsługi. W każdej filii pracuje po jednej osobie.
Na koniec 2001 roku księgozbiory naszych bibliotek liczyły łącznie 87 540 woluminów:
w tym w bibliotece węgorzewskiej
  • 21 292 - wypożyczalnia dla dzieci
  • 1 448 - czytelnia dla dzieci
  • 29 265 - wypożyczalnia dla dorosłych
  • 3 527 - czytelnia dla dorosłych
w Filiach Bibliotecznych na wsi, w tym:
  • 11 043 - Filia w Perłach
  • 10 906 - Filia w Radziejach
  • 9 539 - Filia w Węgielsztynie
Czytelnikami Biblioteki w Węgorzewie jest 3 071 osób, a filii bibliotecznych 660 osób.
Na koniec 2005 roku księgozbiory naszych bibliotek liczyły łącznie 92 228 woluminów:
w tym w bibliotece węgorzewskiej
  • 23 110 - wypożyczalnia dla dzieci
  • 1 617 - czytelnia dla dzieci
  • 32 146 - wypożyczalnia dla dorosłych
  • 4 334 - czytelnia dla dorosłych
w Filiach Bibliotecznych na wsi, w tym:
  • 10 586 - Filia w Perłach
  • 11 308 - Filia w Radziejach
  • 9 127 - Filia w Węgielsztynie
Czytelnikami Biblioteki w Węgorzewie jest 2 799 osób, a filii bibliotecznych 633 osoby